首页 > 古诗词 > 课本古诗词

《屈原列傳》

标签:選擇性必修中冊 两汉
qū yuán zhě , míng píng , chǔ zhī tóng xìng yě 。 wèi chǔ huái wáng zuǒ tú 。 bó wén qiáng zhì , míng yú zhì luàn , xián yú cí lìng 。 rù zé yǔ wáng tú yì guó shì , yǐ chū hào lìng ; chū zé jiē yù bīn kè , yìng duì zhū hóu 。 wáng shèn rèn zhī 。
屈原者,名平,楚之同姓也。爲楚懷王左徒。博聞強志,明於治亂,嫺於辭令。入則與王圖議國事,以出號令;出則接遇賓客,應對諸侯。王甚任之。
shàng guān dà fū yǔ zhī tóng liè , zhēng chǒng ér xīn hài qí néng 。 huái wáng shǐ qū yuán zào wèi xiàn lìng , qū píng shǔ cǎo gǎo wèi dìng 。 shàng guān dà fū jiàn ér yù duó zhī , qū píng bù yǔ , yīn chán zhī yuē : “ shǐ qū píng wèi lìng , , mò bù zhī 。 。 yī lìng chū , , fá qí gōng , , yǐ wéi ‘ ‘ wǒ mò néng wèi yě 。’” 。 ’ ” shū qū píng 。
上官大夫與之同列,爭寵而心害其能。懷王使屈原造爲憲令,屈平屬草稿未定。上官大夫見而欲奪之,屈平不與,因讒之曰:「王使屈平爲令,衆莫不知。每一令出,平伐其功,曰以爲『非我莫能爲也。』」王怒而疏屈平。
qū píng jí wáng tīng zhī bù cōng yě , chán chǎn zhī bì míng yě , xié qū zhī hài gōng yě , fāng zhèng zhī bù róng yě , gù yōu chóu yōu sī ér zuò 《 lí sāo 》 。 “ ” zhě ” yóu , yōu yě 。 fū 。 zhě , rén , shǐ yě ; fù ; zhě , rén , běn yě 。 rén 。 zé fǎn běn , gù , kǔ juàn jí , wèi , bù hū tiān yě ; jí ; cǎn dá , wèi , bù hū fù mǔ yě 。 qū 。 zhèng dào zhí xíng , jié , jìn zhì yǐ shì qí jūn , chán , jiān zhī , kě , qióng yǐ 。 xìn 。 jiàn yí , zhōng , bèi bàng , néng , yuàn hū ? qū ? zhī zuò 《 lí 《 》, gài 》 , shēng yě 。《 guó fēng 。 《 sè ér 》 yín ,《 xiǎo yǎ 》 , 《 ér bù 》 。 ruò 《 lí sāo 。 zhě 《 kě wèi 》 zhī , 。 shàng chēng dì kù 。 xià dào qí huán , zhōng shù tāng 、 , , yǐ cì 、 shì , míng dào dé zhī 。 chóng , zhì luàn zhī tiáo , , mí bù bì jiàn , qí wén yuē , 。 cí wēi , , zhì jié , , xíng lián 。 , chēng wén xiǎo 。 qí zhǐ jí dà , jǔ lèi ěr ér , yì yuǎn 。 qí zhì jié , 。 qí chēng wù , ; qí xíng lián , ; sǐ ér bù , 。 zì shū zhuó nào 。 ní zhī zhōng , chán tuì yú zhuó , , yǐ fú yóu chén , zhī wài , bù huò shì zhī , gòu , jiào rán niè ér , zǐ zhě yě 。 tuī cǐ zhì yě 。 suī yǔ rì yuè , guāng kě yě 。
屈平疾王聽之不聰也,讒諂之蔽明也,邪曲之害公也,方正之不容也,故憂愁幽思而作《離騷》。「離騷」者,猶離憂也。夫天者,人之始也;父母者,人之本也。人窮則反本,故勞苦倦極,未嘗不呼天也;疾痛慘怛,未嘗不呼父母也。屈平正道直行,竭忠盡智以事其君,讒人間之,可謂窮矣。信而見疑,忠而被謗,能無怨乎?屈平之作《離騷》,蓋自怨生也。《國風》好色而不淫,《小雅》怨誹而不亂。若《離騷》者,可謂兼之矣。上稱帝嚳,下道齊桓,中述湯、武,以刺世事。明道德之廣崇,治亂之條貫,靡不畢見。其文約,其辭微,其志潔,其行廉。其稱文小而其指極大,舉類邇而見義遠。其志潔,故其稱物芳;其行廉,故死而不容。自疏濯淖污泥之中,蟬蛻於濁穢,以浮遊塵埃之外,不獲世之滋垢,皭然泥而不滓者也。推此志也,雖與日月爭光可也。
qū píng jì chù , qí hòu qín yù fá qí , qí yǔ chǔ cóng qīn , huì wáng huàn zhī 。 nǎi lìng zhāng yí xiáng qù qín , hòu bì wěi zhì shì chǔ , yuē : “ shèn zēng qí , , yǔ chǔ cóng qīn , , chéng néng jué qí , , yuàn xiàn shāng 、 、 zhī dì liù bǎi lǐ 。” 。 ” wáng tān ér xìn zhāng yí , suì , qí , shǐ , rú qín shòu dì 。 zhāng 。 zhà zhī yuē :“ yí : “ yuē liù lǐ , bù wén , bǎi lǐ 。” chǔ shǐ 。 ” , guī gào huái , 。 huái wáng nù 。 dà xīng shī , qín 。 qín fā bīng 。 zhī , dà pò chǔ , yú dān 、 xī , zhǎn 、 bā , , lǔ chǔ jiāng , gài , suì qǔ chǔ , hàn zhōng dì 。 huái wáng nǎi 。 fā guó zhōng bīng , yǐ shēn rù , qín , zhàn yú lán , 。 wèi wén zhī 。 xí chǔ zhì , 。 chǔ bīng jù 。 zì qín guī , ér qí jìng 。 , bù jiù chǔ , chǔ dà kùn ,
屈平既絀,其後秦欲伐齊,齊與楚從親,惠王患之。乃令張儀詳去秦,厚幣委質事楚,曰:「秦甚憎齊,齊與楚從親,楚誠能絕齊,秦願獻商、於之地六百裏。」楚懷王貪而信張儀,遂絕齊,使使如秦受地。張儀詐之曰:「儀與王約六裏,不聞六百裏。」楚使怒去,歸告懷王。懷王怒,大興師伐秦。秦發兵擊之,大破楚師於丹、淅,斬首八萬,虜楚將屈匄,遂取楚之漢中地。懷王乃悉發國中兵,以深入擊秦,戰於藍田。魏聞之,襲楚至鄧。楚兵懼,自秦歸。而齊竟怒,不救楚,楚大困。
míng nián , qín gē hàn zhōng dì yǔ chǔ yǐ hé 。 chǔ wáng yuē : “ yuàn dé dì , , dé zhāng yí ér gān xīn yān 。” 。 ” wén , nǎi , :“ yǐ : “ ér dāng hàn zhōng dì , chén qǐng , rú chǔ 。” rú chǔ 。 ” yīn hòu , yòng shì zhě chén jìn shàng , ér shè guǐ , yú huái wáng zhī chǒng jī zhèng xiù 。 huái wáng jìng 。 zhèng xiù , fù shì qù , yí 。 shì shí qū 。 jì shū , bù fù zài , , shǐ yú qí , gù fǎn , , huái wáng , :“ hé bù shā : “ ?” huái wáng huǐ , ? ” yí , bù , 。
明年,秦割漢中地與楚以和。楚王曰:「不願得地,願得張儀而甘心焉。」張儀聞,乃曰:「以一儀而當漢中地,臣請往如楚。」如楚,又因厚幣用事者臣靳尚,而設詭辯於懷王之寵姬鄭袖。懷王竟聽鄭袖,復釋去張儀。是時屈平既疏,不復在位,使於齊,顧反,諫懷王曰:「何不殺張儀?」懷王悔,追張儀,不及。
qí hòu , zhū hóu gòng jī chǔ , dà pò zhī , shā qí jiāng táng mò 。
其後,諸侯共擊楚,大破之,殺其將唐眜。
shí qín zhāo wáng yǔ chǔ hūn , yù yǔ huái wáng huì 。 huái wáng yù xíng , qū píng yuē : “ , , láng zhī guó , , kě xìn , , rú wú xíng 。” 。 ” zhì zi zi lán quàn wáng xíng :“ nài : “ qín huān !” huái wáng ! ” 。 rù wǔ guān 。 qín fú bīng , qí hòu , yīn liú huái , , yǐ qiú gē , 。 huái wáng nù 。 bù tīng 。 , zǒu zhào 。 zhào bù nèi , fù zhī qín 。 jìng sǐ yú , ér guī zàng 。
時秦昭王與楚婚,欲與懷王會。懷王欲行,屈平曰:「秦,虎狼之國,不可信,不如毋行。」懷王稚子子蘭勸王行:「奈何絕秦歡!」懷王卒行。入武關,秦伏兵絕其後,因留懷王,以求割地。懷王怒,不聽。亡走趙,趙不內。復之秦,竟死於秦而歸葬。
zhǎng zǐ qǐng xiāng wáng lì , yǐ qí dì zǐ lán wèi lìng yǐn 。 chǔ rén jì jiù zi lán yǐ quàn huái wáng rù qín ér bù fǎn yě 。 qū píng jì jí zhī , suī fàng liú , juàn gù chǔ guó , xì xīn huái wáng , bù wàng yù fǎn 。 jì xìng jūn zhī yī wù , sú zhī yī gǎi yě 。 qí cún jūn xīng guó , ér yù fǎn fù zhī , yī piān zhī zhōng , sān zhì zhì yān 。 rán zhōng wú kě nài hé , gù bù kě yǐ fǎn 。 zú yǐ cǐ jiàn huái wáng zhī zhōng bù wù yě 。 rén jūn wú yú 、 zhì 、 xián 、 bù xiào , mò bù yù qiú zhōng yǐ zì wèi , jǔ xián yǐ zì zuǒ 。 rán wáng guó pò jiā xiāng suí shǔ , ér shèng jūn zhì guó lèi shì ér bú jiàn zhě , qí suǒ wèi zhōng zhě bù zhōng , ér suǒ wèi xián zhě bù xián yě 。 huái wáng yǐ bù zhī zhōng chén zhī fēn , gù nèi huò yú zhèng xiù , wài qī yú zhāng yí , shū qū píng ér xìn shàng guān dà fū 、 lìng yǐn zi lán , bīng cuò dì xuē , wáng qí liù jùn , shēn kè sǐ yú qín , wèi tiān xià xiào , cǐ bù zhī rén zhī huò yě 。 yì yuē : “ xiè bù shí , , wǒ xīn cè , , yǐ jí 。 。 míng , , shòu qí fú 。” 。 ” bù míng , qǐ , fú zāi !
長子頃襄王立,以其弟子蘭爲令尹。楚人既咎子蘭以勸懷王入秦而不反也。屈平既嫉之,雖放流,眷顧楚國,繫心懷王,不忘欲反。冀幸君之一悟,俗之一改也。其存君興國,而欲反覆之,一篇之中,三致志焉。然終無可奈何,故不可以反。卒以此見懷王之終不悟也。人君無愚、智、賢、不肖,莫不欲求忠以自爲,舉賢以自佐。然亡國破家相隨屬,而聖君治國累世而不見者,其所謂忠者不忠,而所謂賢者不賢也。懷王以不知忠臣之分,故內惑於鄭袖,外欺於張儀,疏屈平而信上官大夫、令尹子蘭,兵挫地削,亡其六郡,身客死於秦,爲天下笑,此不知人之禍也。易曰:「井泄不食,爲我心惻,可以汲。王明,並受其福。」王之不明,豈足福哉!
lìng yǐn zi lán wén zhī , dà nù , zú shǐ shàng guān dà fū duǎn qū yuán yú qǐng xiāng wáng , qǐng xiāng wáng nù ér qiān zhī 。
令尹子蘭聞之,大怒,卒使上官大夫短屈原於頃襄王,頃襄王怒而遷之。
qū yuán zhì yú jiāng bīn , bèi fā xíng yín zé pàn , yán sè qiáo cuì , xíng róng kū gǎo 。 yú fù jiàn ér wèn zhī yuē : “ fēi sān lǘ dà fū yú ? ? gù ér zhì cǐ ?” ? ” yuē :“ jǔ : “ zhuó ér wǒ dú qīng , zhòng rén , zuì ér wǒ dú xǐng , shì yǐ , fàng 。” yú fù 。 ” fū shèng rén : “ bù níng zhì yú , , ér néng yǔ shì , yí 。 jǔ shì hún zhuó 。 hé bù suí qí , ér yáng qí bō ? zhòng rén jiē zuì ? hé bù bù qí , ér chuài qí lí ? hé gù huái jǐn ? yú , ér zì lìng jiàn , wèi ?” qū yuán yuē :“ ? ” zhī , xīn : “ bì dàn guān , xīn yù zhě bì zhèn yī , rén yòu shuí néng yǐ shēn 。 chá chá , shòu wù zhī wèn wèn zhě , ? níng fù cháng liú ér zàng ? jiāng yú fù zhōng ěr 。 yòu ān néng yǐ hào hào 。 bái , ér méng shì zhī wēn huò , ?” nǎi zuò 《 huái shā 》 ? ” 。…… yú 《 huái shí 》 suì zì 。 … … yǐ sǐ 。
屈原至於江濱,被發行吟澤畔,顏色憔悴,形容枯槁。漁父見而問之曰:「子非三閭大夫歟?何故而至此?」屈原曰:「舉世混濁而我獨清,衆人皆醉而我獨醒,是以見放。」漁父曰:「夫聖人者,不凝滯於物,而能與世推移。舉世混濁,何不隨其流而揚其波?衆人皆醉,何不餔其糟而啜其醨?何故懷瑾握瑜,而自令見放爲?」屈原曰:「吾聞之,新沐者必彈冠,新浴者必振衣。人又誰能以身之察察,受物之汶汶者乎?寧赴常流而葬乎江魚腹中耳。又安能以皓皓之白,而蒙世之溫蠖乎?」乃作《懷沙》之賦。……於是懷石,遂自投汨羅以死。
qū yuán jì sǐ zhī hòu , chǔ yǒu sòng yù 、 táng lēi 、 jǐng chà zhī tú zhě , jiē hǎo cí ér yǐ fù jiàn chēng 。 rán jiē zǔ qū yuán zhī cóng róng cí lìng , zhōng mò gǎn zhí jiàn 。 qí hòu chǔ rì yǐ xuē , shù shí nián jìng wèi qín suǒ miè 。
屈原既死之後,楚有宋玉、唐勒、景差之徒者,皆好辭而以賦見稱。然皆祖屈原之從容辭令,終莫敢直諫。其後楚日以削,數十年竟爲秦所滅。……
tài shǐ gōng yuē : “ dú 《 《 sāo 》《 》 《 》《 zhāo 》 《 āi yǐng 》 《 qí zhì 》 , cháng shā , 。 qū yuán suǒ , chén yuān , wèi cháng bù chuí , , xiǎng jiàn qí wéi , 。 jí jiàn jiǎ shēng 。 zhī , yòu guài qū yuán , bǐ qí cái yóu zhū hóu , hé guó bù róng , ér zì lìng ruò , ! dú 《 fú niǎo ! 》, 《 sǐ shēng , 》 , jiù , yòu , rán zì shī , 。”
太史公曰:「餘讀《離騷》《天問》《招魂》《哀郢》,悲其志。適長沙,觀屈原所自沉淵,未嘗不垂涕,想見其爲人。及見賈生吊之,又怪屈原以彼其材遊諸侯,何國不容,而自令若是!讀《鵩鳥賦》,同死生,輕去就,又爽然自失矣。」
司馬遷 · 两汉

课本古诗词

课本古诗词古诗词查询体测计算器身高百分位